Η Ιστορία του Ηλεκτρονικού Τσιγάρου

 

Η πρώτη κίνηση στον τομέα που σήμερα είναι γνωστός με τον όρο «Ηλεκτρονικό Τσιγάρο» έγινε το 1963, όταν ο Herbert A. Gilbert κατοχύρωσε τα δικαιώματα ευρεσιτεχνίας για μια συσκευή που ονόμασε «άκαπνο τσιγάρο χωρίς καπνά» (smokeless non-tobacco cigarette). Σύμφωνα με τον ίδιο, αντικαθιστούσε τον καιγόμενο καπνό και το χαρτί του τσιγάρου με υγρό αρωματισμένο αέρα. Παρά το γεγονός ότι κατασκευάστηκαν κάποια πρωτότυπα, η συσκευή δεν βρήκε ποτέ τον δρόμο της στην αγορά. Η εφεύρεση του ΗΤ, με τη μορφή που τελικά κυκλοφόρησε ευρέως στο εμπόριο, έγινε από τον Κινέζο φαρμακοποιό Hon Lik στις αρχές του 21ου αιώνα. Όταν έχασε τον καπνιστή πατέρα του από καρκίνο στους πνεύμονες, όντας και ο ίδιος μανιώδης καπνιστής, αποφάσισε να βρει έναν τρόπο να μειώσει τις βλαβερές συνέπειες του καπνίσματος. Έτσι, του ήρθε η ιδέα (από ένα όνειρο που είδε, όπως ο ίδιος ισχυρίζεται) μιας πρωτότυπης συσκευής, η οποία εξατμίζει ένα υγρό διάλυμα που περιέχει νικοτίνη και, με τον τρόπο αυτόν, παράγει ατμό ικανό να εισπνευσθεί.

Στη χώρα μας το ΗΤ εμφανίστηκε πρώτη φορά το 2007, όμως υπήρξε έντονη έξαρση πωλήσεων και έγινε μόδα στα μέσα του 2011. Τότε πολύς κόσμος έμαθε την ύπαρξη του ΗΤ και ήρθε σε επαφή μαζί του, φαινόμενο το οποίο είχε σαν συνέπεια κάποιοι να ευεργετηθούν, ενώ κάποιοι άλλοι να απογοητευτούν και να το θεωρήσουν αποτυχημένο προϊόν. Αιτία για τη δυσαρέσκεια των περισσοτέρων ήταν η δυσλειτουργία των συσκευών η οποία οφειλόταν είτε στην προβληματική ποιότητα κατασκευής τους είτε στην έλλειψη στοιχειωδών γνώσεων χειρισμού από την πλευρά των χρηστών (καθώς τα ΗΤ πωλούνταν συχνά από προσωπικό με μηδαμινές γνώσεις για το προϊόν).

Η εποχή της ακμής των πωλήσεων, τελείωσε σύντομα. Αφορμή υπήρξε η ανακοίνωση από τον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων (ΕΟΦ) της απαγόρευσης πώλησης ΗΤ και υγρών αναπλήρωσης που περιείχαν νικοτίνη, καθώς υποστήριξε ότι υπάγονται στα φαρμακευτικά προϊόντα, επομένως θα έπρεπε να διαθέτουν σχετική άδεια. Τόσο οι αρμόδιες δικαστικές αρχές της Ελλάδας όσο και αρκετών ακόμη κρατών στην Ευρώπη αλλά και διεθνώς, κατέρριψαν τον ισχυρισμό αυτόν, καθιστώντας σαφές ότι τα ΗΤ και τα αναλώσιμά του, ανεξάρτητα με το αν περιέχουν νικοτίνη, δεν κατατάσσονται στα φάρμακα. Ακόμη και έτσι, το πλήγμα στην αγορά του ΗΤ υπήρξε καίριο, με αποτέλεσμα να συρρικνωθεί σημαντικά.

Με το πέρασμα του χρόνου οι πωλήσεις των ΗΤ απέκτησαν ξανά ανοδική τροχιά. Βασικό μοχλό ανάπτυξης αποτέλεσαν και εξακολουθούν να αποτελούν τα εξειδικευμένα καταστήματα πώλησης ΗΤ, τα οποία ο καθένας μπορεί να επισκεφτεί και να λάβει σωστές συμβουλές και κατευθύνσεις, ενώ ταυτόχρονα προσφέρουν το σημαντικό πλεονέκτημα της δοκιμής πριν από την αγορά. Βέβαια, δεν έπαψαν να πωλούνται ΗΤ και από εντελώς ανειδίκευτους. Η ψήφιση αυστηρού νομοθετικού πλαισίου ελέγχου και φορολόγησης του ΗΤ σε Ευρώπη και Η.Π.Α. το 2016 φαίνεται να αλλάζει εκ νέου, σε μεγάλο βαθμό, τα δεδομένα στην αγορά.

Από την εφεύρεσή του, το ΗΤ εξελίσσεται τεχνολογικά με ραγδαίους ρυθμούς. Έτσι, οι πρώτες συσκευές που κυκλοφόρησαν στην αγορά το 2007 ή αυτές που έγιναν μόδα το 2011, σε σχέση με τις σημερινές, φαντάζουν απαρχαιωμένες. Τα σύγχρονα ΗΤ έχουν -σχεδόν πλήρως- απαλλαγεί από «παιδικές ασθένειες», όπως οι διαρροές και τα προβληματικά εξαρτήματα. Αυτό οφείλεται τόσο στην έμφαση που δίνεται στην ποιότητα κατασκευής από τις εταιρείες παραγωγής (κυρίως λόγω αυξημένου ανταγωνισμού) όσο και στην εξέλιξη της τεχνολογίας των συσκευών, στον τρόπο λειτουργίας τους και στα υλικά που χρησιμοποιούνται.